Datering
Maker Onbekend

Stuurijzer voor een roer van een skûtsje, gebruikt bij hoge deklast.

Stuurijzer voor een roer van een skûtsje. Spits van vorm. Boven een oog, waardoor een stok gestoken werd. Beneden een verstelbaar vierkant, waardoor het helmhout gestoken werd. Gemaakt van metaalstrip.
Een stuurijzer werd gebruikt bij een hoge deklast (bijvoorbeeld turf). Het helmhout werd ermee verhoogd. Het stuurijzer is afkomstig van een van de schepen van Fokke Harkes van der Meulen. Harke Fokkes van der Meulen (de Valom), getrouwd met Joukeje Jacobs Jansma, had een skûtsje van 25 ton, genaamde De Jonge Leeuwkje (gebouwd te Burgum). Zoon Fokke Harkes van der Meulen, getrouwd met Reintsje van der Veen, nam het skûtsje over. Erna nam hij een skûtsje van 36 ton over van Hendrik de Vries te Kollum: de Hoop op Welvaart, gebouwd bji Barkmeijer te Briltil/Enumatil. Het volgende schip van Fokke van der Meulen was de Groninger bolpraam Vrouw Tijtje, in 1916 overgenomen van Geert Spijker. Het laatste schip van Van der Meulen was een steilsteven (wâldhulkje) van 64 ton, in 1926 gebouwd bij Remkes en Bodewes te Veendam.

Identificatie
Titel
Stuurijzer voor een roer van een skûtsje, gebruikt bij hoge deklast.
Objectnummer
FSM-1992-136
Objecttype
  • Stuurijzers
  • Roeren
    Toestel (achter) aan een vaartuig, dienende om er de vereiste wending aan te geven.
Persistente URL
http://hdl.handle.net/21.12111/fsm-collect-1000007857
Over
Onderwerpen
  • Skûtsjes
    Oorspronkelijk kleine Friese tjalken met een lengte tot circa 12 meter. De naam wordt tegenwoordig ook gegeven aan grote vrachttjalken die jaarlijks deelnemen aan het skûtsjesilen. (MARDOC)Zeilend, stalen kanaalscheepje met ronde vormen en kromme steven, sterk naar binnenvallend boeisel op voor- en achterschip, breed berghout met stuiten, gaffeltuig met de fok op een botteloef, uitgerust met een zogenaamde onderstijker voorzien van een wegerij, diepverzonken roef. Bij lengtes van 12 tot ruim 14 meter vaak rond de 3,3 meter breed. De grotere maten tot ca. 18 x 4,2 m. De holte bedroeg over het algemeen niet meer dan 1,2 meter. (De Binnenvaart)
Werk
Breedte
5.0 cm
Hoogte
73.0 cm
Lengte
23.0 cm
Museum
Fries Scheepvaart Museum
Vervaardiging
Maker
  1. Onbekend
Datering
Materiaal
  • IJzer
    Fe. Dichtheid 7,86 kg/m3. Metaal dat in de bouw zeer veel is toegepast, vooral voor het opnemen van trekkrachten in verankeringen, trekstangen e.d.. Het heeft het nadeel dat het sterk kan corroderen (roesten), waarna door volumevermeerdering schade aan bouwdelen kan optreden. Ook gebruikt voor spijkers, hang- en sluitwerk, siersmeedwerk en vele andere doeleinden. In XVII werd vooral vanwege de taaiheid en buigbaarheid veel ijzer uit Zweden betrokken en als zodanig in bestekken vermeld.Kan ook worden gegoten in vormen. Gietijzer bevat 3-5 koolstof, is bros en kan geen trekkrachten opnemen. Smeedijzer bevat ongeveer 0,1 koolstof. IJzer met zeer weinig koolstof wordt staal genoemd.
  • Metaal
    Een metaal is een materiaal dat in vaste vorm kristallijn is, ondoorzichtig, smeedbaar, pletbaar en een goede geleider van warmte en stroom. (Conservation Dictionary)
Aankoop & Licentie
Licentie
BY-SA

Trefwoorden