Datering

Kast

Deze kast kan gestaan hebben in een kantoor van een scheepskapitein of een walvisvaarder. Documenten, administratie, maar ook geld voor de maandlonen van de scheepsbemanning werden in deze kast bewaard. De Keefkast heeft een ander 'fries' dan de Amelanderkast. De plank onder de bovenlijst is niet plat, maar gebogen. De term 'keeft' zou afkomstig zijn van 'kevie'. Dit betekende 'traliekooi' of 'kabinetkast' in het 17de eeuwse Nederlands. Een uitgesneden kooi, eventueel met snijwerk van vogels of bloemen, heeft als een open opbergplaats in deze kasten gezeten voor o.a. waardepapieren. De versiering van kolommen, rondbogen en ander houtsnijwerk is ontleend aan de Romeinse architectuur en ornamenten. Dit is typisch voor de renaissance kunst.

Uitgebreide beschrijving

'Keeftkast' met losse kap, rijk met snijwerk gedecoreerd en met enkele opgelegde ebbenhouten delen. De kast heeft een forse kap bestaande uit een holle kaplijst, een sterk bollend kapfries en een brede architraaf. De twee deuren zijn gescheiden door een halve kolom die als slaglijst aan de rechterdeur is bevestigd. Op de hoekstijlen zijn identieke halve kolommen. De voet heeft naar voren springende sokkels ter hooget van de kolommen, waartussen twee ladefronten die elk van een gedraaide nkop zijn voorzien. De kast staat op twee vaasspoten voor en twee doorlopende stijlen achter.; Decoratie: snijwerk, oplegwerk; De architraaf is voorzien van telkens twee ebbenhouten noppen ter hoogte van de kolommen. De kolommen hebben een Korintisch kapiteel, een schacht met cannelures die door een omsnoering gescheiden is van de schachtvoet met pijpcannelures. De poortvormige deurpanelen hebben pilasters waarvan de pilasterkop is voorzien van een gesphanger met ebbenhouten dop. De pilasters zijn door een insnoering verdeeld in schacht en schachtvoet, beide met cannelures. De pilasters staan op een hoge sokkels, elk met een bloemvaas en omkijkende vogel versierd. De pilasters worden bovenaan verbonden door loofwerk waaraan in het midden een engelkopje en een omkijkende vogel zijn teogevoegd. Bovenlangs de deuren is een regel met loofwerk en onderaan de deuren ook, beide regels hebben eveneens een omkijkende vogel in het midden. De ladefronten hebben een vlak kussen binnen een geprofileerde omlijsting, ter weerszijde van het kussen een gesphanger (op z'n kant) met doppen, op gezande grond. De sokkels hebben een leeuwenmasker binnen een geprofileerde omlijsting.; De kast is versierd met enkele opgelegde ebbenhouten delen: boven de kolommen op de architraaf telkens twee doppen, vlakjes in de pilasters en de kussens van de ladefronten. Vlakjes in de onderhoeken van de deurpanelen en doppen in de bovenhoeken van de deurpanelen.; Zijkanten:; De zijkanten zijn door geprofileerde stijlen en regels in panelen verdeeld.; Achterkant:; Twee rijen plamnken boven elkaar vormen de achterkant van de kast; boven vijf en onder zes planken, die met messing en groeg in elkaar grijpen.; Hang- en sluitwerk:; Het sleutelgat van de rechter deur bevindt zich in het paneel, daar achter is een slot opgenageld.; Binnenkant:; Twee planken lopen over de volle diepte van de kast; boven de bovenste plank is de kastruimte verticaal in tweeen verdeeld, de verdeling is afgezet met en stijl die voorzien is van cannelures en een gesphanger. Ter weerszijde van deze stijl is een door zaagwerk opengewerkt deurtje; de twee identieke deurtjes hebben een symmetrische opzet van krullen, een bloemvaas en twee vogels.

Identificatie
Titel
Kast
Objectnummer
006455
Objectcategorie
Meubilair
Objecttype
  • kast (meubilair)
    Bergplaats, meestal afgesloten met een of meer deuren, losstaand of ingebouwd. (Haslinghuis)Meubelstuk om alle mogelijke zaken in op te bergen. Staat veelal op poten of een voetlijst, heeft een of meer deuren en aan de binnenzijde legplanken, laden of een kledingrek. Kasten in kerken en kloosters kunnen deel uitmaken van de kerk- of klooster-geschiedenis, vanwege functie en gebruik. (Religieus Erfgoedthesaurus)
Persistente URL
http://hdl.handle.net/21.12111/zzm-collect-496
Werk
Breedte
147.0 cm
Hoogte
184.0 cm
Museum
Zuiderzeemuseum Enkhuizen
Vervaardiging
Datering
Materiaal
  • ebbenhout
    Ebbenhout is hout van het geslacht Diospyros. De bomen komen voor op Ceylon (Sri Lanka), Madagaskar en in Indonesië en India. Het spinthout is geelbruin of geelgrijs. Door de ongelijke vorm van het hout en de geringe omvang, werd het per gewicht verkocht. Ebbenhout is gebruikt voor oa meubelen, in betimmeringen en voor duimstokken. (Haslinghuis)
  • eikenhout
    Eiken is het hout van de Quercus robur. Het hout is hard en goed bestand tegen water. Het is in Noord-Europa op grote schaal gebruikt in de bouw, voor schepen, meubels en panelen. (Conservation Dictionary)Eikenhout is het hout van de eikenboom. Eikenhout is een zeer duurzame houtsoort met wijde poriën, en met brede glinsterende spiegels wanneer het dosse gezaagd is. Het is belangrijk materiaal voor balken, kappen, kozijnen, deuren, betimmeringen e.d.. Tot in de 17e zeer algemeen toegepast, tegenwoordig door schaarste kostbaar en als timmerhout vrijwel geheel door naaldhout verdrongen. Het laat zich goed besnijden en is daarom geschikt voor het maken van meubels. Voor betimmeringen gebruikte men graag wagenschot en gekloofde planken. Eikenhout werd doorgaans aangeduid naar de plaats van herkomst of naar de doorvoerhaven: bv. Deventer hout, Zutphense planken, Hasselts hout (aangevoerd langs de Overijsselse Vecht), Rijns eiken, Wezels hout (langs de Lippe, Ruhr en Rijn aangevoerd), Brabants hout. Noords eikenhout kwam uit Noord-Duitsland en de Oostzeelanden. In Oost-Nederland werd veel inlands eiken verwerkt. Thans is er in hoofdzaak Frans, Westfaals en Slavonisch eiken in de handel. (Haslinghuis)
Techniek
  • houtsnijwerk
    Houtsnijwerk is hout, dat bewerkt is met een stuk snijdgereedschap, waardoor het een bepaalde vorm krijgt. Dit wordt dan op bijvoorbeeld klokken of meubilair aangebracht om het er mooier uit te laten zien. Vroeger was dit het ambacht van de houtsnijder en de beeldsnijder, tegenwoordig wordt het vaak machinaal met een freesmachine aangebracht. (Wikipedia)
  • gezaagd (handeling)
Verwerving en licentie
Verworven
aankoop 31 januari 1959
Copyright
BY-SA
Locaties
  • Friesland
Reproductie
Vervaardiger van reproductie
Picturae

Trefwoorden